Na prowadzenie uprawy i plonowanie jęczmienia jarego wpływa wiele czynników. Jednym z nich jest technika siewu. Warto przemyśleć ją i zaplanować już teraz. O tym, jak bardzo jest istotna, świadczą m.in. wyniki doświadczenia wykonanego w 2019 roku na poletkach doświadczalnych Agroloku.

Na technikę siewu składa się kilka elementów. Pierwszym z nich jest termin siewu. Wczesny siew sprzyja krzewieniu oraz plonowaniu.

Z kolei opóźnianie terminu zazwyczaj powoduje, że ziarno charakteryzuje się wyższą zawartością białka.

Kolejnym elementem jest norma wysiewu. Spośród zbóż jarych słabą krzewistością charakteryzuje się owies, dlatego jego norma wysiewu (szt./m2) zbliżona jest do zalecanej ilości wiech na 1 m2. Na drugim biegunie znajduje się jęczmień, który w odróżnieniu od innych zbóż jarych charakteryzuje się silnym potencjałem krzewienia.

Doświadczenie

Wpływ różnych norm wysiewu na plonowanie oraz inne elementy architektury łanu zostały sprawdzone w doświadczeniu. Zostało ono założone w 2019 roku na poletkach doświadczalnych w Golubiu-Dobrzyniu. Jęczmień wysiano 30 marca, do sprawdzenia wybrano odmianę Pilote. Na wszystkich kwaterach stosowany był ten sam wariant ochrony przed chwastami, chorobami i szkodnikami. W doświadczeniu zastosowano 3 różne normy wysiewu:
    • 50 szt./m2 (24,5 kg/ha)
    • 200 szt./m2 (98 kg/ha)
    • 400 szt./m2 (196 kg/ha).
      
W doświadczeniu sprawdzany był również drugi czynnik – kwatery były dodatkowo nawożone różnymi dawkami azotu (saletrą amonową stosowaną przedsiewnie):
    • 40 kg N/ha
    • 100 kg N/ha
    • 140 kg N/ha.






Fot. Poletka doświadczalne w Golubiu-Dobrzyniu, 31.05.2019 r.

Wyniki i wnioski:

W normie wysiewu 50 oraz 200 szt./m2 wzrost dawki azotu przyczyniał się do wzrostu plonowania. Przy najwyższej normie wysiewu w najwyższej dawce azotu nastąpił spadek plonowania w porównaniu z kwaterą nawożoną dawką 100 kg N, co jest powiązane m.in z przedwczesnym wyleganiem roślin. 

Najniższe plony osiągnięto na kwaterze wysianej w normie 50 szt./m2. Były one średnio 50-70% niższe niż na kwaterach wysianych w ilości 200 szt./m2. W najniższej dawce N i najwyższej normie wysiewu zauważono blisko 20% wzrost plonu w porównaniu z kwaterą wysianą w normie 200 szt./m2. Podwyższenie dawki N nie wpłynęło znacząco na poprawę plonowania. W dawce 100 kg N plon na obu kwaterach był porównywalny, a w najwyższej dawce N najwyższy plon odnotowano przy siewie 200 szt./m2 i był on najwyższy w całym doświadczeniu (6,5 t/ha). Można zatem wskazać, że przy niższym nawożeniu N należy zwiększać wysiew, z kolei ze wzrostem nawożenia azotem norma wysiewu powinna być niższa. 

Na normę wysiewu wpływ powinny mieć także m.in.: termin siewu, głębokość siewu, dostępność wody, rodzaj gleby, odmiana czy wspomniane nawożenie azotem. Najbardziej problematyczne jest ustalenie normy wysiewu na mozaikach glebowych. W takim przypadku warto zwracać szczególną uwagę na dobór odmiany.

Ostatnimi elementami związanymi z techniką siewu są głębokość siewu i rozstaw rzędów. Najlepiej sprawdza się głębokość 3-4 cm przy rozstawie rzędów 10-15cm. Głębszy siew ułatwia wschody przy przesuszonej glebie, osłabia jednak krzewienie.

Norma wysiewu ma wpływ na plon, ale również na zawartość białka w nasionach, odporność roślin na choroby oraz na wyleganie. W tym przypadku warto również wspomnieć, że odmiany jęczmienia w ofercie Agroloku różnią się wieloma cechami, co pozwala na ich uprawę w różnych warunkach.

Jak zostało wspomniane, wyższa norma wysiewu może prowadzić do wylegania roślin. Dlatego w takim przypadku warto wybierać odmiany szczególnie odporne na wyleganie oraz takie, które posiadają dokłosie o podwyższonej odporności na obłamywanie. Ta ostatnia cecha jest szczególnie przydatna podczas przekropnych żniw, gdy wilgoć silnie dociąża kłos, co może powodować obłamywanie dokłosia i straty w postaci opadania kłosów na glebę. Odmianą o wysokiej odporności na wyleganie i sprężystym dokłosiu jest Melius.

Obniżone dawki N są stosowane najczęściej w technologiach niskonakładowych. Wysoka cena nawozów jest dodatkowym czynnikiem skłaniającym do stosowania niskonakładowej technologii. W takim wariancie najczęściej ograniczone jest również stosowanie fungicydów. Warto wybierać wtedy odmiany o wysokiej odporności na choroby, co gwarantuje dobry plon przy ograniczonych nakładach na zwalczanie chorób. Taką odmianą jest Pilote.

Odmianą łączącą dobrą odporność na wyleganie, choroby, a przede wszystkim o wysokim plonie białka z ha (czyli połączenie wysokiego plonu i wysokiej zawartości białka w ziarnie) jest nowość SY Stanza, o której mogliście Państwo przeczytać we wcześniejszych artykułach. Warto też zapoznać się z naszym poradnikiem dotyczącym uprawy jęczmienia jarego: Ważne zagadnienia dotyczące jęczmienia jarego – Agrolok.pl.